Öne çıkanlar
- HMK m.107 (belirsiz alacak davası) 31.07.2026'da yürürlükten kalktı; daha önce açılmış davalarda uygulanmaya devam eder.
- Kısmi davada talep, bir defaya mahsus ve tahkikat sonuna kadar artırılabilir; zamanaşımı artırılan kısım için de dava tarihinde kesilir (HMK m.109/4).
- Kanuni faiz, TCMB'nin önceki yıl 31 Aralık reeskont oranının yüzde sekseni olarak belirlenir (3095 sayılı Kanun m.1).
Ne oldu#
7589 sayılı Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, 16 Temmuz 2026'da kabul edildi ve 31 Temmuz 2026 tarihli, 33326 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı. Kanunun alacak uyuşmazlıklarını ilgilendiren hükümleri yayım tarihinde yürürlüğe girdi; ses ve görüntü aktarımıyla duruşmaya katılanlara ilişkin HMK m.149/4 ise yayımdan üç ay sonra yürürlüğe girer (7589 sayılı Kanun m.26).
Kanun; HMK, 3095 sayılı Kanun, TBK, İİK, Noterlik Kanunu, idari yargı kanunları ve ceza mevzuatında değişiklikler içerir. Bu not, alacaklıları ve ticari davaları ilgilendiren değişikliklere odaklanır.
Değişiklik tablosu#
| Değişen hüküm | Konu | Yürürlük | Geçiş bakımından dikkat |
|---|---|---|---|
| HMK m.107 (mülga) | Belirsiz alacak davası kaldırıldı | 31.07.2026 | Bu tarihten önce açılan davalarda m.107 uygulanmaya devam eder (geç. m.1/10) |
| HMK m.109/4 (yeni) | Kısmi davada bir defalık artırım | 31.07.2026 | Özel geçiş hükmü yok |
| 3095 sayılı Kanun m.1 | Kanuni faiz reeskont oranına bağlandı | 31.07.2026 | Özel geçiş hükmü yok; m.4/a (döviz) değişmedi |
| TBK m.55 (ek fıkralar) | Bedensel zararda faiz başlangıcı ve ödemelerin mahsubu | 31.07.2026 | Yürürlükten sonra meydana gelen olaylara uygulanır (geç. m.1/9) |
| HMK m.147/3 (yeni) | Duruşmalar arası en fazla üç ay | 31.07.2026 | Zorunlu hâllerde gerekçeyle daha uzun süre |
| HMK m.149/4 (yeni) | Ses ve görüntüyle katılımda elle imza kuralı | Yayımdan üç ay sonra | Sulh, feragat, kabul gibi işlemler hariç |
| HMK m.166/1 ve m.168 | Birleştirme kararı ve kanun yolu | 31.07.2026 | Birleştirmeye karşı yalnız istinaf |
| HMK m.362/3 (yeni) | İstinaf sonrası yeniden esas hakkında karar için temyiz | 31.07.2026 | Fark tutarına göre sınır |
| İİK m.114 | Açık artırma ilanı ve ihale şartları | 31.07.2026 | Önceden ilanı yapılmış artırmalara uygulanmaz (geç. m.1/1) |
Belirsiz alacak davası kaldırıldı; kısmi davada bir defalık artırım getirildi#
Ne değişti. HMK m.107, alacağın miktarını davanın başında tam ve kesin olarak belirleyemeyen alacaklının asgari bir tutar göstererek dava açmasına imkân veriyordu. 7589 sayılı Kanun m.19 bu maddeyi yürürlükten kaldırdı.
Şimdi. Alacağın yalnız bir kısmı dava edildiğinde talep, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın tahkikatın sonuna kadar artırılabilir. Bu durumda zamanaşımı, artırılan kısım için de dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır (HMK m.109/4). Kaldırılan m.107, kaldırılma tarihinden önce açılmış davalar bakımından uygulanmaya devam eder (7589 sayılı Kanun geç. m.1/10).
Neden önemli. Miktarı bilirkişi incelemesiyle belli olacak alacaklarda (örneğin işçilik alacakları, tazminat ve hesap gerektiren ticari alacaklar) yeni davalar kısmi dava olarak açılacaktır. Artırım hakkı tek seferliktir; artırılacak tutarın bilirkişi raporu ve itirazlar değerlendirildikten sonra belirlenmesi önem kazanır. Zamanaşımının dava tarihinde kesilmesi, artırılan kısım için ayrıca dava açma ihtiyacını azaltır.
Kanuni faiz reeskont oranına bağlandı#
Ne değişti. Anayasa Mahkemesi, 3095 sayılı Kanun m.1'i sözleşmeden kaynaklanmayan borç ilişkileri yönünden iptal etmiş ve iptalin yürürlüğünü kararın yayımından dokuz ay sonraya bırakmıştı (AYM, E. 2024/24, K. 2025/164, 22.07.2025; RG 01.12.2025, S.33094). Eski düzende oran Kanunda yıllık yüzde on iki olarak yazılıydı ve Cumhurbaşkanı bu oranı değiştirmeye yetkiliydi. 7589 sayılı Kanun m.10, iptalin yürürlüğe girmesinden önce maddeyi yeniden düzenledi.
Şimdi. TBK ve TTK'ya göre faiz ödenmesi gereken hâllerde oran sözleşmeyle belirlenmemişse faiz, TCMB'nin önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde seksenidir. Reeskont oranı 30 Haziran'da önceki yılın 31 Aralık oranından beş puan veya daha fazla farklıysa, yılın ikinci yarısında 30 Haziran oranının yüzde sekseni uygulanır (3095 sayılı Kanun m.1). Temerrüt faizi de kural olarak bu orana göre işler; ticari işlerde TCMB avans oranı daha yüksekse temerrüt faizi bu oran üzerinden istenebilir (3095 sayılı Kanun m.2).
Neden önemli. Kanuni faiz artık Kanunda sabit bir rakam değil, yılda bir veya iki kez değişebilen bir orandır. Takip talebi ve dava dilekçesinde faiz dönemlerinin ayrı hesaplanması gerekebilir. Yabancı para borçlarında faizi düzenleyen m.4/a değişmemiştir; döviz alacakları için döviz alacağı rehberine bakın.
Bedensel zararlarda faiz başlangıcı#
Ne değişti. TBK m.55'e iki fıkra eklendi (7589 sayılı Kanun m.18).
Şimdi. Çalışma gücü kaybı ve destekten yoksun kalma tazminatında, kazancın bilindiği döneme ilişkin tazminata olay tarihinden, bilinemediği döneme ilişkin tazminata karar tarihinden itibaren kanuni faiz işletilir. Tahkikat başlayıncaya kadar ifa amacıyla yapılan ödemeler, ödeme tarihine göre belirlenecek tazminattan oransal olarak mahsup edilir. Değişiklik, yürürlükten sonra meydana gelen olaylara uygulanır (geç. m.1/9).
Neden önemli. Sigorta ve tazminat dosyalarında faiz hesabı, olay tarihine göre iki ayrı rejimle yapılacaktır.
Yargılama usulünde diğer değişiklikler#
Duruşmalar arasındaki süre üç aydan uzun olamaz; bilirkişi incelemesinin uzaması veya istinabe gibi zorunlu hâllerde hâkim gerekçe göstererek daha uzun süre belirleyebilir (HMK m.147/3). Aynı yargı çevresindeki aynı düzey mahkemeler arasındaki birleştirme kararına karşı yalnız istinaf yoluna gidilebilir (HMK m.168/1). Bölge adliye mahkemesinin istinafı kabul ederek esas hakkında yeniden verdiği kararların temyizi için HMK m.362'ye yeni bir fıkra eklendi.
İcra hukukunda İİK m.114 değişti: tüm maliklerin miras yoluyla edindiği taşınmazlarda ortaklığın satış yoluyla giderilmesinde birinci artırma, bir defaya mahsus olarak yalnız malik mirasçılar arasında yapılır; ihale bedelini süresinde yatırmayan alıcıya teklif ettiği bedelin yüzde beşi oranında idari para cezası verilecek. Bu değişiklikler, yürürlükten önce ilanı yapılmış açık artırmalara uygulanmaz (geç. m.1/1).
Ne yapmalı#
- Açılacak davalar: Miktarı belirsiz alacaklarda kısmi dava stratejisini ve artırım zamanlamasını baştan planlayın.
- Derdest davalar: 31.07.2026'dan önce açılmış belirsiz alacak davalarında m.107 uygulanmaya devam eder; dava türünü değiştirmeye gerek yoktur.
- Faiz hesapları: Sözleşmede faiz oranı yoksa takip ve dava hesaplarında dönemsel oranları ayrı gösterin; değişiklik öncesi dönemler için uygulanacak oranı dosya bazında değerlendirin.
- Sözleşmeler: Yeni ticari sözleşmelerde gecikme faizini açıkça kararlaştırmak, kanuni oranın değişkenliğinden bağımsız bir hesap sağlar.
- İhaleler: Açık artırmaya katılan alacaklılar, ihale bedelinin süresinde yatırılmamasının yeni sonuçlarını dikkate almalıdır.
Künye
- Kanun: 7589 sayılı Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun
- Kabul tarihi: 16.07.2026
- Resmî Gazete: 31.07.2026, S.33326
- Yürürlük: Yayım tarihinde; m.3, 23.07.2026'dan geçerli; m.11, 12 ve 22 yayımdan üç ay sonra (m.26)
- Değiştirilen başlıca hükümler: HMK m.107 (mülga), 109/4, 147/3, 149/4, 166/1, 168, 362/3; 3095 sayılı Kanun m.1; TBK m.55; İİK m.114
- Resmî metin: mevzuat.gov.tr
Kaynaklar
- 7589 sayılı Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, kabul 16.07.2026, RG 31.07.2026, S.33326, m.1, 10, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, geç. m.1, m.26
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.107 (mülga), 109/4, 147/3, 149/4, 166/1, 168, 362/3
- 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun m.1, 2, 4/a
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.55
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.114
- Anayasa Mahkemesi, E. 2024/24, K. 2025/164, 22.07.2025, RG 01.12.2025, S.33094
Değişiklik kaydı
- : İlk yayın.
Mevzuat durumu: 11 Ekim 2026. Bu sitedeki içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir ve sonuç taahhüdü içermez. Siteyi kullanmak veya iletişim formu göndermek avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz.